Rapor · Ekim 2026
Altın mı, dolar mı, borsa mı? Son 1, 3 ve 5 yılın enflasyondan arındırılmış getirisi
TL bazındaki yükseliş, alım gücünün arttığı anlamına gelmez. Bu rapor altını, dövizi, BIST 100'ü, S&P 500'ü ve Bitcoin'i aynı cetvelle, yani TÜFE'den arındırılmış (reel) getiriyle karşılaştırır. Rakamlar açık fiyat verisinden hesaplanır, ayrıntılı yöntem aşağıdadır.
Yöntem
- Dönemler: Ekim 2026 sonu (son açıklanan TÜFE ayı) ile 1, 3 ve 5 yıl öncesinin aynı ay sonu arasındaki kapanış fiyatları karşılaştırılır. Ay sonu işlem günü yoksa en yakın önceki kapanış alınır.
- Enflasyon: TÜİK Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE); dönem sonu ayın endeksi, dönem başı ayın endeksine bölünür. Endeks aylık ortalama fiyat düzeyini, kapanışlar ay sonu fiyatını yansıttığı için küçük bir zamanlama farkı vardır.
- Reel getiri: (1 + TL getiri) ÷ (1 + TÜFE artışı) − 1. Basit çıkarma (TL getiri − enflasyon) kullanılmaz; yüksek enflasyonda yanıltır.
- Dolar cinsi varlıklar: S&P 500 ve Bitcoin, günlük USD/TRY kuruyla TL'ye çevrilir. Gram altın, COMEX altın vadeli işlem fiyatının (ons) USD/TRY kuruyla çarpılıp 31,1035'e bölünmesiyle hesaplanır; spot ve kuyumcu fiyatından makas, işçilik ve vadeli-spot farkı kadar ayrışabilir.
- Kapsam dışı: temettü, vergi, komisyon, fon masrafı ve alış-satış makası. Geçmiş getiri gelecekteki getirinin göstergesi değildir; bu sayfa yatırım tavsiyesi değildir.
Bu veriyi kullanmak isterseniz
Rakamları ve CSV dosyasını kaynak göstererek yayınlarınızda, haberlerinizde ve yazılarınızda kullanabilirsiniz. Önerilen atıf (tıklayınca tamamı seçilir):
Kaynak: Birikimli, “Altın mı, Dolar mı, Borsa mı? Enflasyondan arındırılmış getiri” raporu (Ekim 2026), https://birikimli.com/rapor/reel-getiri
Sık sorulan sorular
Reel getiri nedir, nasıl hesaplandı?+
Reel getiri, TL bazındaki (nominal) getirinin enflasyondan arındırılmış halidir: (1 + nominal getiri) ÷ (1 + TÜFE artışı) − 1. Pozitifse varlık enflasyonu geçmiş, yani alım gücünü artırmıştır; negatifse TL değeri artmış olsa bile alım gücü azalmıştır.
Dolar 5 yılda yükseldi, neden “kaybettirmiş” görünüyor?+
Dolar TL bazında yükselmiştir, ancak aynı sürede TÜFE daha fazla artmıştır. Bu yüzden 5 yıl önce dolara çevrilen 100 ₺, bugün aynı sepeti almaya yetmez. Rapor, TL'nin enflasyon karşısındaki alım gücüne bakar; kişinin harcama sepeti TÜFE sepetinden farklı olabilir.
Dönemler nasıl seçildi?+
Her dönem, son açıklanan TÜFE ayının (Ekim 2026) son iş gününde biter ve 1, 3 ya da 5 yıl önceki aynı ayın sonunda başlar. Dönem başı ve sonu bütün varlıklar için aynı günlerdir ve elle seçilmez; yeni TÜFE verisi açıklandıkça dönemler bir ay ileri kayar.
S&P 500 ve Bitcoin TL bazında nasıl hesaplandı?+
İki varlık da dolar cinsinden işlem görür. Her günün dolar fiyatı, o günün USD/TRY kuruyla çarpılarak TL'ye çevrilmiştir; yani sonuç hem varlığın dolar getirisini hem kur farkını içerir.
Temettü, vergi ve komisyon dahil mi?+
Hayır. Yalnızca fiyat getirisi gösterilir. Temettü ödeyen varlıklarda (hisse endeksleri) gerçek getiri biraz daha yüksek, komisyon, vergi ve saklama maliyetiyle düşük olabilir. Altın ve dövizde alış-satış makası da dahil değildir.
Veriler nereden geliyor, ne zaman güncellenir?+
Fiyatlar üçüncü taraf bir veri sağlayıcısından (Yahoo Finance) alınır ve gecikmeli ya da eksik olabilir; TÜFE verisi TÜİK Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) kaynaklıdır. TÜİK her ayın 3'ünde bir önceki ayın TÜFE'sini açıklar; yeni ay eklendiğinde rapor bir ay ileri kayar.
Bu rapor yatırım tavsiyesi mi?+
Hayır. Geçmiş getiri gelecekteki getirinin göstergesi değildir. Rapor geçmişte ne olduğunu gösterir; hangi varlığın alınacağı konusunda öneri içermez.
Kendi portföyünüzün enflasyonu yenip yenmediğini görün: reel getiri otomatik hesaplanır.
Ücretsiz başlaBu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; yatırım, vergi veya hukuk tavsiyesi değildir. Fiyat verileri gecikmeli ya da eksik olabilir. Yasal uyarı
Veri kaynağı: Fiyatlar herkese açık piyasa kaynaklarından, enflasyon verisi TÜİK'ten derlenir. Veriler gecikmeli, eksik ya da hatalı olabilir ve resmî kayıt yerine geçmez; ilgili verilerin hakları kaynak kuruluşlara aittir. Karar vermeden önce resmî kaynaklara bakın. Ayrıntı