Altın mı dolar mı? Son 5 yılın gerçek (enflasyondan arındırılmış) getirisi
Gram altın ve doların TL bazında 1, 3 ve 5 yıllık getirisi, TÜFE ile karşılaştırıldığında reel sonuç; makas, oynaklık ve saklama gibi karar ölçütleri.
Türkiye'de birikimini TL'nin değer kaybından korumak isteyenlerin iki klasik tercihi altın ve dolardır. İkisini karşılaştırmanın doğru yolu, TL bazındaki artışa değil, enflasyondan arındırılmış (reel) getiriye bakmaktır: TL karşılığı %50 artan bir varlık, aynı dönemde fiyatlar %60 arttıysa alım gücünüzü artırmamış, azaltmıştır.
Son 1, 3 ve 5 yılda ne oldu?
Aşağıdaki tablo, Eylül ayı sonu kapanışlarıyla hesaplanmıştır. Gram altın, ons altın vadeli fiyatı ve USD/TRY kuru kullanılarak (ons × kur ÷ 31,10) yaklaşık olarak bulunmuştur; bankaların alış-satış farkı dahil değildir. Enflasyon, TÜİK tüketici fiyat endeksinin (TÜFE) aynı dönemdeki değişimidir.
| Dönem (Eylül sonu) | Dolar (TL) | Gram altın (TL) | TÜFE | Dolar, reel | Altın, reel |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 yıl (2025–2026) | +%17,9 | +%27,4 | +%29,7 | −%9,1 | −%1,8 |
| 3 yıl (2023–2026) | +%78,6 | +%300,6 | +%158,3 | −%30,9 | +%55,1 |
| 5 yıl (2021–2026) | +%451,8 | +%1.214,9 | +%665,5 | −%27,9 | +%71,8 |
Örneğin 5 yılda dolar TL karşısında %451,8 değer kazanmış, ancak aynı dönemde fiyatlar %665,5 artmış: (1 + 4,518) ÷ (1 + 6,655) − 1 ≈ −%27,9. Yani bu dönemde nakit dolar tutan biri, TL bazında “kazanmış” görünse de alım gücünün yaklaşık dörtte birini kaybetmiştir. Gram altın ise 3 ve 5 yılda enflasyonun belirgin biçimde üzerinde kalmış, son bir yılda ise enflasyonun hafif altında kalmıştır.
Kaynak: Yahoo Finance (USD/TRY ve ons altın vadeli kapanışları), TÜİK TÜFE. Geçmiş getiri gelecekteki getirinin göstergesi değildir; sonuçlar seçilen başlangıç ve bitiş tarihine çok duyarlıdır.
Tek ölçüt getiri değil
- Oynaklık: Altının fiyatı dolara göre çok daha sert dalgalanabilir. Kısa vadede ihtiyacınız olacak parayı oynak bir varlıkta tutmak, kötü bir anda satmak zorunda kalma riski taşır.
- Makas (alış-satış farkı): Fiziki altında ve banka hesaplarında alış ile satış fiyatı arasındaki fark, kısa sürede alıp satarsanız getiriyi ciddi biçimde azaltır.
- Faiz: Döviz mevduatı veya dövize endeksli araçlar faiz getirebilir; tablo yalnızca kur değişimini, nakit tutulan dövizi gösterir.
- Saklama ve güvenlik: Fiziki altın için saklama riski, banka hesabı veya fon için ise kurum ve ürün riski vardır.
- Kendi harcama sepetiniz: TÜFE ortalama bir sepettir; sizin harcamalarınızdaki artış farklı olabilir.
Kendi portföyünüz için hesaplayın
Ortalama tablolar yerine kendi alış tarihlerinizle hesap yapmak daha anlamlıdır. Birikimli, her işleminizi işlem günü kuruyla kaydeder; portföyünüzü TL, dolar veya gram altın cinsinden gösterir ve TÜFE verisiyle “paranız gerçekte ne kadar kazandı” sorusunu yanıtlar. Ücretsiz reel getiri hesaplayıcısıyla tek bir tutarın reel getirisini de kayıt olmadan hesaplayabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; yatırım tavsiyesi değildir. Hangi varlığın size uygun olduğu vadenize, risk toleransınıza ve hedeflerinize bağlıdır.
Portföyünüzün enflasyona göre gerçek getirisini görün.
Ücretsiz başlaBu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; yatırım, vergi veya hukuk tavsiyesi değildir. Sayısal örnekler varsayımsaldır. Yasal uyarı